نظارت و سنجش:

پیچیدگی و تنوع موضوعات و پدیده های آموزشی و اهداف و کارکردهای متنـوع و مـورد انتظـار از نظـارت و
راهنمایی آموزشی، مؤید لزوم بهره منـدی از شـیوه هـا و روش هـای گونـاگون نظـارتی متناسـب بـا ماهیـت
موضوعات و اهداف مورد انتظار است.
در این بین، از جمله شـیوه هـای نظـارتی کـه در فرآینـد نظـارت بـر مراکـز علمـی – کـاربردی همـواره در
فعالیت های نظارتی دانشگاه مورد توجه بوده و در کنار سایر روش ها، از اولویت و اهمیـت ویـژه ای برخـوردار
است، روش های نظارتی مبتنی بر بازدید است. این دسته از روش ها با تاکید بر کارکردهای انکارناپذیر حضور
در مراکز علمی – کاربردی، برقراری ارتباطات دو سویه میان ناظر و نظارت شونده و ایجاد جو همافزا، بر ایـن
موضوع تاکید دارد که بسیاری از پدیده های آموزشی از طریق قرار گرفتن در موقعیت های آموزشی و مشاهده
نزدیک آن ها قابلیت بررسی را دارند.
شیوه های نظارتی مبتنی بر بازدید از نقاط قوت و قابلیت هایی برخوردار است که به طور کلی مـی تـوان ایـن
ویژگی ها را به شرح ذیل برشمرد:
r ایجاد ارتباط دوسویه و کنش متقابل میان ناظر و نظارت شونده
r قرار گرفتن در موقعیت های یاددهی – یادگیری و مشاهده نزدیک موضوعات و پدیده های آموزشی
r دسترسی به مدارک، مستندات و داده های متنوع آموزشی، خدماتی – پشتیبانی و ساختی – سازمانی
r امکان ارائه بازخوردهای اصلاحی در حین بازدید و در کوتاه ترین زمان ممکن
r امکان مشاهده و جمع آوری اطلاعات واقعی پیرامون موقعیت جغرافیایی و کیفیت عمـومی فضـاهای
آموزشی، اداری، رفاهی و کیفیت امکانات و تجهیزات آموزشی و کمک آموزشی و چگـونگی اسـتفاده
از آن ها
r امکان برقراری ارتباط نزدیک با دانشجویان و مدرسین و استماع دیدگاه و نقطه نظرات آنان
r فراهم نمودن امکان ارائه بازخوردها و اعلام مواردهای اصلاحی و کمک به اتخاذ تصمیمات متناسب
با موقعیت و شرایط خاص هر یک از مراکز
r اثرگذاری قابل توجه نتایج بازدید با توجه به الزامات و تعهدآور بودن موارد اعلامی
۲
r فراهم شدن نقش فرابخشی نظارت و ارائه بازخورد بـه سـایر حـوزه هـای سـتادی دانشـگاه اعـم از
مدرسین، برنامه های درسی، گسترش، فرهنگی، عمومی و…
شیوه های نظارتی مبتنی بر بازدیـد در موسسـات و مراکـز آموزشـی تحـت نظـارت دانشـگاه بـه انـواع
بازدیدهای ادواری، موردی، سرزده و مدیریتی قابل دسته بندی است. اگرچه این روش ها وجـوه اشـتراک
فراوانی دارند ولیکن در فرآینـد حضـور و انجـام بازدیـد، بـا یکـدیگر تفـاوت هـایی داشـته و از کارکردهـای
مخصوص به خود برخوردارند. در ادامه با توجه به اهمیـت و محوریـت روش بازدیـد ادواری، ابعـاد، فرآینـد و
محورهای اصلی این روش تشریح و سپس وجوه افتراق سایر روش ها و نکات اصلی و کلیدی مرتبط با آن ها
ارائه خواهد شد.
انواع روش های نظارتی مبتنی بر بازدید:
r ادواری
r موردی
r سرزده
r مدیریتی